Ìtúùmɔ̀:

àbàtà

Ohũ̀ /do do do/

ɔ̀ɾɔ̀-oɾúkɔ

  • ilɛ̀ tìí ó máa ń hu koɾíko tí ó lè kũ̀ṹ dé ìg͡bɛ̀ɛ́, tí ó sì tũ̀ṹ máa ń kṹ fṹ omi, k͡pàá-k͡pàá ní àkòókò òd͡ʒò, ní ìtoɾí tí ó ku díɛ̀ kìí od͡ʒú’u ɾɛ̀’ɛ́ kí ó bá omi abɛ́ ilɛ̀’ɛ́ ʃe dédé tɛ́lɛ̀ tàbìí ní ìtoɾí tí ó máa ń wà nìí ak͡pá ìsàlɛ̀ ìg͡bèɾìíko, èjìí tí ó fi d͡ʒɛ́ k͡pé ó máa ń sṹmɔ́ ibi tí omi ti ń ʃɔ̃̀ (bíi odò, adágṹ, tàbìí òkũ), àti k͡pé eɾùk͡pɛ̀’ɛ ɾɛ̀’ɛ́ máa ń ɾɔ̀ tòó ja k͡pɔ̀tɔ̀-k͡pɔtɔ̀ (k͡pɛ̀tɛ̀-k͡pɛtɛ̀)

    Bí ed͡ʒí bá dé, àbàtà’á máa ń tètè kũ̀ṹ fṹ omi ní ìtoɾí’i k͡pé ó d͡ʒɛ́ ilɛ̀ tìí od͡ʒú’u ɾɛ̀’ɛ́ ti sṹmɔ́ omi abɛ́ ilɛ̀ tɛ̀ɛ́lɛ̀, kò sì g͡ba àjè láàti lè fa omi’ì mìíɾɔ̃̀ mu.
    • Àk͡pɛɛɾɛ ɛ̀dàá tí a máa ń lè ɾìí ní àbàtà ni: eʃĩʃĩ oɾíìʃìí-ɾíìʃìí, ɔ̀k͡pɔ̀lɔ̀ɔ́ oɾíìʃìí-ɾíìʃìí, èkùúté oɾíìʃìí-ɾíìʃìí, ɛjɛ omi (bíi àkɔ̀, lékèé-lékèé, ɔ̀kì ìĩ́, k͡pɛ́k͡pɛ́jɛ, ɛfɔ̃̀, eɾĩ, eɾĩmi, a.b.b.l.

Òwe

  • Àbàtà’á ta kété bí ɛní k͡pé kò bàá odò tɔ̃.

  • Ɛ̀mìí àbàtà ní í mú odò ʃɔ̃̀: ɔlá’a bàbàá ní í mú ɔmɔ ɲɔ.

  • Ɛɾɔ̃ kí l’a [k]ò d͡ʒɛ ɾí? Ɔ̀k͡pɔ̀lɔ̀ɔ́ bá [ɛ]ni l’ábàtà, ó ba búɾú-búɾú.

  • Ɔ̀kɔ̀ɔ̀kɔ̃ l’a ń jɔ ɛsɛ̀ l’àábàtà.

  • O bá ɛfɔ̃̀ l’àábàtà. O j[ɔ] ɔ̀bɛ sí’i. O mɔ ibi ɛfɔ̃̀’ɔ̃́ ti wá?